ترامپ پانزدهمین نفتکش محاصره شده را توقیف کرد / سرنوشت آخرین کشتی ونزوئلا چه میشود

ابرنفتکش VLCC VERONICA III که حامل نفت خام و نفت کوره ونزوئلا بود، در اقیانوس هند جنوبی توسط گارد ساحلی آمریکا توقیف شد. این کشتی یکی از ۱۶ نفتکشی بود که سوم ژانویه ۲۰۲۶ تلاش کردند از حلقه محاصره دریایی ایالات متحده عبور کنند؛ حلقه‌ای که در چارچوب سیاست فشار حداکثری واشنگتن علیه کاراکاس تعریف شده است. اکنون، بنا بر گزارش‌ها، تنها یک نفتکش از آن کاروان همچنان در تعقیب کشتی که BERTHA نام دارد و با نام مستعار «EKTA» و لقب «زامبی» شناخته می‌شود؛ لقبی که به کشتی‌هایی اطلاق می‌شود که با تغییر هویت، پرچم یا خاموش‌کردن سامانه‌های موقعیت‌یاب، از ردیابی رسمی می‌گریزند.
این رخداد را باید در امتداد یک روند دید.روندی که از زمان تشدید تحریم‌های نفتی علیه Venezuela آغاز شد و با پیچیده‌تر شدن شبکه‌های حمل‌ونقل، شرکت‌های واسطه و «ناوگان سایه» ادامه پیدا کرد. در سال‌های اخیر، صادرات نفت ونزوئلا بیش از آنکه یک فرآیند تجاری عادی باشد، به یک بازی شطرنج دریایی تبدیل شده است: تغییر نام و مالکیت کشتی‌ها، ثبت در کشورهای ثالث، انتقال کشتی به کشتی در آب‌های آزاد و استفاده از بیمه‌های غیرغربی. توقیف اخیر نشان می‌دهد که ایالات متحده تلاش دارد این بازی را به مرحله‌ای بازدارنده‌تر برساند؛ یعنی نه فقط تحریم روی کاغذ، بلکه تعقیب عملی در آب‌های بین‌المللی.

اما این اقدام چه پیامدهایی دارد؟
از یک سو، پیام روشنی به بازار و واسطه‌ها مخابره می‌شود: ریسک همکاری با نفت ونزوئلا افزایش یافته است. از سوی دیگر، چنین توقیف‌هایی می‌تواند هزینه حمل را بالا ببرد و بخشی از عرضه خاکستری نفت را محدود کند؛ هرچند تجربه سال‌های گذشته نشان داده است که بازار انرژی به‌سرعت مسیرهای جایگزین می‌سازد.
در سطح ژئوپلیتیک، این اتفاق بیش از آنکه صرفاً یک عملیات دریایی باشد، نشانه تداوم تقابل واشنگتن و کاراکاس است؛ تقابلی که نفت در آن هم ابزار فشار است و هم ابزار بقا. اکنون نگاه‌ها به نفتکش باقی‌مانده و واکنش دولت ونزوئلا دوخته شده است. آیا «BERTHA» به مقصد می‌رسد یا پرونده این کاروان با آخرین تعقیب بسته می‌شود؟
با توقیف آخرین نفتکش محاصره شده در واقع ترامپ به خواسته خود مبنی بر تصاحب میلیون ها بشکه نفتی دست پیدا می کند. او تلاش می کند از این مساله برای خود دستاوردی بسازد و از این طریق بازار نفت را نیز مهار کند.