افشای سند همکاری نظامی امریکا و امارات / معاون وزارت خارجه: سند رسوایی ابوظبی است

نفت خبر

  اداره صنعت و امنیت وزارت بازرگانی آمریکا (BIS) روز جمعه، ۱۰ ژوئیه ۲۰۲۶، از تصمیمی خبر داد که به‌طور چشمگیری مقررات صادرات تسلیحاتی و فناوری پیشرفته به امارات متحده عربی را تسهیل می‌کند. به گزار نفت خبر این اقدام واکنش فوری ایران را برانگیخته و کاظم غریب‌آبادی، معاون حقوقی و بین‌المللی وزارت امور خارجه، از ابوظبی خواست تا در این زمینه «پاسخگو باشد.»

آمریکا چه مجوزی داده؟

بر اساس بیانیه رسمی BIS، امارات از دو گروه کشوری محدودشده D:3 و D:4 خارج و به گروه A:5 ارتقا یافته است. رده‌ای که عمدتاً به متحدان نزدیک آمریکا از جمله اعضای ناتو اختصاص دارد. این ارتقا به دولت امارات و شرکت‌های تجاری تأییدشده اجازه می‌دهد بدون نیاز به مجوز جداگانه، اقلام نظامی تحت کنترل، برخی ماهواره‌ها و فناوری فضایی، و کالاهای دومنظوره مرتبط با نفت و گاز، آب‌شیرین‌کن و انرژی هسته‌ای غیرنظامی را دریافت کنند. محدودیت‌های مربوط به حمایت از برنامه‌های پهپادی امارات نیز لغو شده است.

در کنار این، بر پایه چارچوب همکاری هوش مصنوعی آمریکا-امارات، شرکت‌هایی مانند G42 و Core42 اکنون می‌توانند بدون مجوز، تراشه‌ها و سرورهای پیشرفته هوش مصنوعی — از جمله محصولات انویدیا و AMD — دریافت کنند. در این خصوص رویترز هم گزارش داده است که شرکت‌های آمریکایی فعال در امارات نظیر آمازون، اپل و ایکس‌ای‌آی نیز از این معافیت بهره می‌برند.

نکته کلیدی در متن بیانیه این است که وزارت بازرگانی آمریکا این تصمیم را نتیجه «نقش امارات در پیشبرد منافع آمریکا طی عملیاتی موسوم به Operation Epic Fury دانسته — عنوانی که رسانه‌ها آن را اشاره به حملات نظامی آمریکا و اسرائیل علیه ایران که از فوریه ۲۰۲۶ آغاز شد، تفسیر کرده‌اند.

این مجوز چه معنایی دارد؟

به بیان ساده، واشنگتن امارات را هم از نظر نظامی و هم فناورانه در ردیف نزدیک‌ترین متحدان خود قرار داده است. پیامد عملی آن، تسریع فروش تجهیزات نظامی، پهپاد، ماهواره و به‌ویژه تراشه‌های هوش مصنوعی به امارات بدون فرایند طولانی صدور مجوز است. طبق گزارش بلومبرگ، بخشی از این تصمیم همچنین ناظر بر «بررسی مساعدانه» درخواست‌های صادراتی شرکت سرمایه‌گذاری اماراتی MGX است — بندی که سناتور «الیزابت وارن» آن را به دلیل ارتباط این شرکت با یک استیبل‌کوین وابسته به خانواده ترامپ «فاسد» خوانده است.

ایران خواستار پاسخگویی امارات

به دنبال انتشار این سند کاظم غریب‌آبادی در پیامی در شبکه ایکس این سند را «اعتراف رسمی واشنگتن و سند رسوایی ابوظبی» توصیف کرد و نوشت که این موضوع «مسئولیت بین‌المللی و آثار حقوقی مستقیمی» برای امارات به همراه دارد. این واکنش ادامه موضع‌گیری پیشین او در نشست وزرای خارجه بریکس در دهلی‌نو است، جایی که او امارات را به دلیل «نقش قابل‌توجه در حمایت و تسهیل تجاوز نظامی علیه ایران» زیر سؤال برده و گفته است کشوری که خود در تشدید تنش‌ها سهیم بوده، «فاقد جایگاه لازم» برای طرح اتهام علیه ایران ا