پیشنهاد جدید عمانی ها برای تنگه هرمز رسید / آیا ایران موافقت خواهد کرد؟

گروه سیاسی نفت خبر

سه شنبه 6 تیرماه 1405، رویترز به نقل از منابع منطقه‌ای گزارش داده است که عمان پیشنهاد تازه‌ای را برای ایجاد یک سازوکار مشترک منطقه‌ای به ایران ارائه کرده است. طرحی که بر اساس آن، مدیریت تنگه هرمز دیگر صرفاً بر عهده یک طرف نخواهد بود و کشورهای منطقه در تأمین امنیت، امداد و خدمات دریایی مشارکت خواهند داشت. این سازوکار همچنین دریافت هزینه‌های داوطلبانه از کشورهای استفاده‌کننده از این آبراه را پیش‌بینی می‌کند. این پیشنهاد در حالی مطرح می‌شود که ایران تنها یک روز پیش از آن، طرح قبلی عمان برای باز نگه داشتن مسیر جنوبی تنگه تا زمان دستیابی به توافق را رد کرده بود، اما دو طرف همچنان مذاکرات را «مفید» توصیف کرده‌اند.

اگر این خبر را کنار مجموعه تحولات هفته‌های اخیر بگذاریم، به نظر می‌رسد مذاکرات دیگر صرفاً بر سر باز یا بسته بودن تنگه هرمز نیست. بلکه وارد مرحله‌ای شده که دو طرف در حال چانه‌زنی بر سر «مدل اداره هرمز» در دوران پس از بحران هستند. از ابتدای مذاکرات، ایده‌هایی مانند ایجاد مسیرهای مجزا، بازگشایی محدود کشتیرانی، دریافت عوارض و اکنون تشکیل یک سازوکار منطقه‌ای، همگی نشان می‌دهد که طرف‌ها به دنبال یافتن یک فرمول میانه هستند.

در این میان، منافع دو طرف نیز تا حد زیادی روشن است. دولت ترامپ به بازگشت جریان عادی کشتیرانی در هرمز نیاز دارد. هم برای کاهش فشار بر بازار انرژی و هم برای آنکه بتواند بازگشایی این آبراه را به عنوان دستاورد دیپلماسی و فشارهای خود معرفی کند. در مقابل، ایران نیز بعید است بدون دریافت امتیاز، به شرایط پیش از جنگ بازگردد و اهرم راهبردی هرمز را کنار بگذارد.

از این منظر، پیشنهاد جدید عمان را می‌توان تلاشی برای جمع کردن این دو مطالبه متعارض دانست. پیشنهادی که هم امکان اعلام موفقیت برای واشنگتن را فراهم کند و هم ایران توانسته نظم جدید تنگه هرمز را تثبیت کند. قدر مسلم این است که آمریکا به دنبال راه حلی است تا بتواند به صورت آبرومندانه نظم جدید تنگه هرمز را بپذیرد.