پیش‌بینی جی‌پی مورگان از احتمال سقوط آزاد قیمت نفت به کانال ۳۰ دلار

محمدحسین لطف‌الهی: در حالی که بازارهای جهانی انرژی سال جاری را با رکودی نسبی پشت سر گذاشته‌اند، گزارش جدید تحلیلگران جی‌پی مورگان هشداری تکان‌دهنده برای تولیدکنندگان نفت صادر کرده است. بر اساس این گزارش، اگر روندهای فعلی ادامه یابد، نفت برنت در مسیر سقوطی پنجاه درصدی قرار دارد که می‌تواند قیمت هر بشکه را تا پایان سال ۲۰۲۷ به مرز ۳۰ دلار برساند. این پیش‌بینی که توسط ناتاشا کانوا، رئیس بخش استراتژی کالا در این بانک سرمایه‌گذاری منتشر شده، بر یک اصل ساده اما بی‌رحم در علم اقتصاد استوار است و آن پیشی گرفتن گسترده عرضه از تقاضاست. طبق این تحلیل، جهان با یک عدم تعادل ساختاری مواجه است که در آن سرعت رشد تولید، سه برابر سریع‌تر از اشتهای بازار برای مصرف خواهد بود.
پیشی گرفتن عرضه از تقاضا و نقش قاره آمریکا
گزارش جی‌پی مورگان نشان می‌دهد که علی‌رغم بدبینی‌های موجود، تقاضای جهانی برای نفت همچنان فراتر از حد انتظار بوده است؛ با این حال، مشکل اصلی در سمت عرضه نهفته است. ناتاشا کانوا در یادداشت روز دوشنبه خود در این باره نوشت: «تقاضا با وجود جو نزولی حاکم بر بازار، همواره فراتر از پیش‌بینی‌ها ظاهر شده است. اما مسئله اینجاست که عرضه با سرعتی بیش از دو برابرِ این رشد، به پیش رانده شده و بخش عمده این افزایش تولید از قاره آمریکا نشأت می‌گیرد.»
در حال حاضر قیمت نفت برنت در محدوده ۶۳.۵۰ دلار نوسان می‌کند، اما تحلیلگران معتقدند این ثبات نسبی در واقع آرامش پیش از طوفان است. طبق برآوردها، مازاد عرضه در سال ۲۰۲۶ به حدود ۲.۸ میلیون بشکه در روز خواهد رسید؛ رقمی که توازن قدرت را در بازارهای جهانی به کلی جابه‌جا خواهد کرد.
بی‌اثر شدن تلاش‌های اوپک پلاس و سایه سیاست‌های واشنگتن
یکی از محرک‌های اصلی این مازاد عرضه، تولیدکنندگان خارج از ائتلاف اوپک پلاس هستند که ایالات متحده در صدر آن‌ها قرار دارد. در حالی که اوپک پلاس در سال‌های اخیر تلاش کرده است با محدود کردن تولید، قیمت‌ها را به صورت مصنوعی بالا نگه دارد، تولیدکنندگان قاره آمریکا با بهره‌گیری از تکنولوژی‌های نوین استخراج، بازار را اشباع کرده‌اند.
نکته حائز اهمیت در این میان، تلاقی تحلیل‌های اقتصادی با فضای سیاسی واشنگتن است. با حضور دونالد ترامپ در کاخ سفید و رویکرد صریح او در حمایت از حفاری‌های گسترده، انتظار نمی‌رود دولت آمریکا مداخله‌ای برای کاهش تولید و حمایت از قیمت‌ها انجام دهد. این ثبات در سیاست‌های افزایش تولید، به معنای تداوم فشار نزولی بر قیمت‌ها در درازمدت خواهد بود.
جدول زمانی سقوط؛ از ۶۰ تا ۳۰ دلار
تحلیلگران جی‌پی مورگان مسیر کاهش قیمت‌ها را در دو مرحله کلیدی ترسیم کرده‌اند. بر این اساس، پیش‌بینی می‌شود در سال ۲۰۲۶ قیمت نفت برنت به زیر ۶۰ دلار سقوط کند و در فصل پایانی این سال به محدوده ۵۰ دلار برسد. در ادامه و در سال ۲۰۲۷، با انباشت مازاد عرضه، میانگین قیمت به ۴۲ دلار کاهش یافته و در اواخر این سال، معامله‌گران شاهد نفت ۳۰ دلاری خواهند بود.
اگرچه این ارقام روی کاغذ برای کشورهای وابسته به درآمد نفتی وحشتناک به نظر می‌رسد، اما ناتاشا کانوا معتقد است که بازار در نهایت راهی برای تعدیل خود پیدا خواهد کرد. با این حال، او در گزارش خود تاکید می‌کند که «سنگین‌ترین بارِ این بازنگری و ایجاد تعادل مجدد، به ناچار بر دوش سمت عرضه خواهد بود.» به عبارت دیگر، تولیدکنندگان یا باید داوطلبانه از تولید خود بکاهند که با توجه به رقابت‌های ژئوپلیتیک بعید به نظر می‌رسد، و یا با واقعیت نفت ارزان‌قیمت کنار بیایند.
این گزارش در حالی منتشر می‌شود که قیمت نفت در سال جاری میلادی پیش از این ۱۵ درصد کاهش یافته است. اکنون پرسش اصلی برای سرمایه‌گذاران و دولت‌ها این نیست که آیا قیمت‌ها کاهش می‌یابد یا خیر، بلکه پرسش اساسی این است که این سقوط با چه سرعتی رخ خواهد داد و چه کسی در این نبرد بقای انرژی، زودتر از میدان خارج می‌شود.